(On-)tevredenheid.

We kennen allemaal wel die momenten dat we denken hoe zwaar we het hebben en dat kan op allerlei fronten zijn; het bekende geklaag over het weer, hoe hard je moet werken, hoe groen het gras bij de buren is en ga zo maar door. Ikzelf doe er ook regelmatig aan mee en soms moet je dan weleens met de neus op de feiten gedrukt worden om te beseffen hoe goed je het eigenlijk hebt. En juist dat moment van zelfreflectie zouden we eigenlijk vaker moeten hebben. 

Bij mij kwam het besef toen ik onlangs in Valencia moest zijn en daar met de auto reed langs de nog overduidelijke gevolgen van de overstromingen van afgelopen oktober. De aanblik van de opgestapelde duizenden total loss verklaarde auto’s, de meegesleurde struiken en bomen, de schade aan gebouwen en het besef van de vele mensen die nu nog steeds geen eigen plekje hebben, maakte wel wat in mij los. Natuurlijk, ik heb ook de vele foto’s en video’s gezien, maar iets met eigen ogen aanschouwen is een heel ander ding: veel indrukwekkender. En dan komt de realisatie: zo slecht hebben we het eigenlijk niet.

Het is zo makkelijk om te vervallen in ontevredenheid over de kleine, dagelijkse ongemakken in ons leven. We raken gefrustreerd over fileproblemen, over werkdruk, over de temperatuur van ons koffiezetapparaat die niet juist is, of dat ene extra e-mailtje dat we maar niet kunnen beantwoorden. Maar als je het grotere plaatje bekijkt, zijn deze zorgen vaak van zo’n gering belang in vergelijking met de immense moeilijkheden waarmee andere mensen dagelijks geconfronteerd worden.

Wat ik uit mijn ervaring in Valencia leerde, is hoe belangrijk het is om af en toe stil te staan bij wat er werkelijk toe doet. Niet alleen in de momenten van een crisis, maar ook in het alledaagse leven. Want hoe vaak nemen we de tijd om stil te staan bij de simpele dingen die we als vanzelfsprekend beschouwen: een dak boven ons hoofd, eten, gezondheid, een stabiele werkplek en de mogelijkheid om onze dromen na te jagen? Deze dingen zijn niet vanzelfsprekend voor iedereen, en soms helpt het om even uit je eigen bubbel te stappen en die realisatie te omarmen.

Het gaat er niet om dat we nooit mogen klagen of dat we niet mogen erkennen dat er moeilijke momenten in ons leven zijn. Het gaat erom dat we leren om onze focus te verschuiven. In plaats van alleen te kijken naar wat er niet goed gaat, kunnen we ons meer richten op wat we hebben en de kansen die voor ons liggen. Misschien kunnen we onszelf trainen om, wanneer we ons ontevreden voelen, even stil te staan en ons af te vragen hoe erg het nu écht is. 

Bijvoorbeeld, als je het gevoel hebt dat je niet genoeg tijd hebt voor jezelf, denk dan aan de mensen die dagelijks meerdere banen moeten combineren om in hun levensonderhoud te voorzien. Of als je gefrustreerd raakt over de situatie op je werk, denk dan aan degenen die geen werk kunnen vinden, of die elke dag in onveilige omstandigheden moeten werken om te overleven.

Wat ik daarmee probeer te zeggen, is dat ontevredenheid vaak voortkomt uit een beperkte kijk op de wereld. Wanneer we ons perspectief verbreden, kunnen we leren om meer dankbaarheid te voelen voor wat we wel hebben, in plaats van onszelf te verliezen in wat we denken te missen. Dat betekent niet dat we onze ambities of wensen moeten opgeven, maar dat we ze in een gezonder perspectief kunnen plaatsen.4

Dus misschien is het goed om de volgende keer als we ons ontevreden voelen, even stil te staan en onszelf af te vragen: Hoe erg is dit echt? Wat kan ik doen om mijn situatie te verbeteren? En wat kan ik waarderen in mijn leven, hoe klein het ook lijkt? Dankbaarheid kan ons helpen om die stap te zetten van ontevredenheid naar tevredenheid, zonder de grote problemen te negeren, maar wel met een breder perspectief. Het is niet altijd makkelijk, maar het kan ons leven zoveel rijker maken.

Want uiteindelijk, zoals het gezegde luidt: Het glas is halfvol of halfleeg. De keuze is aan ons. Het hangt af van hoe we naar de dingen kijken, of we ons focussen op wat we hebben of op wat we missen. Dus de volgende keer dat je een tegenslag ervaart, vraag jezelf af: zie ik het glas als halfvol of halfleeg? Het is die simpele verschuiving in perspectief die ons leven een stuk lichter kan maken.

En misschien, net als het glas, is de waarheid altijd een beetje van beide. Maar we hebben de kracht om te kiezen hoe we het willen zien. Laten we ervoor kiezen om het als halfvol te zien, vol van mogelijkheden, dankbaarheid en de wetenschap dat we veel meer hebben dan we soms denken.